|
Rus ve İngiliz kışkırtmaları
sonucunda meydana gelen isyan ve katliamlar karşısında Osmanlı
hükümeti, herhangi bir önleme başvurmadan önce Ermeni Patriği,
Ermeni milletvekilleri ve Ermeni cemaatinin ileri gelenlerine
"Ermenilerin Müslümanları arkadan vurmaya ve katletmeye
devam etmeleri halinde gerekli önlemleri alacağını"
bildirmekle yetinmiştir. Ancak, olaylar durmak yerine giderek
yoğunlaşınca, ordunun bir çok cephede savaş halinde bulunması
nedeniyle cephe gerisinin emniyete alınması ihtiyacı doğmuştur.
Bu maksatla, 24 Nisan 1915 tarihinde Ermeni Komiteleri kapatılarak,
yöneticilerinden 2345 kişi devlet aleyhine faaliyette bulunmak
suçundan tutuklanmıştır. Osmanlı Hükümeti'nin bu kararı üzerine
hareket geçen Eçmiyazin Katalikosu Kevork, ABD Cumhurbaşkanı'na
şu telgrafı göndermiştir:
"Sayın Başkan, Türk Ermenistanı'ndan aldığımız son
haberlere göre, orada katliam başlamış ve organize bir tedhiş
Ermeni halkının mevcudiyetini tehlikeye sokmuştur. Bu nazik
anda Ekselanslarının ve büyük Amerikan Milletinin asil hislerine
hitap ediyor, insaniyet ve Hıristiyanlık inancı adına, büyük
Cumhuriyetinizin diplomatik temsilcilikleri vasıtasıyla derhal
müdahale ederek, Türk fanatizminin şiddetine terkedilmiş Türkiye'deki
halkımın korunmasını rica ediyorum."
Başpiskopos Kevork'un telgrafını, Rusya'nın Washington Büyükelçisi'nin
ABD'deki temasları izlemiştir. Bütün olup biten, yasadışı
Ermeni komitelerinin kapatılması ve elebaşlarının tutuklanması
olmasına rağmen, olayı bir "katliam" gibi göstermeye
çalışan Ermeniler, başta ABD ve Rusya olmak üzere, çeşitli
sömürgeci devletleri kendi saflarına çekmeye çalışmışlardır.
Diaspora Ermenilerinin her yıl sözde "Ermeni soykırımının
yıldönümü" diye andıkları 24 Nisan, devlet aleyhine faaliyette
bulunan ve masum insanları katleden 2345 komitecinin tutuklandığı
tarihtir. Görüldüğü gibi bu tarih, sözde soykırım şöyle dursun,
sözde soykırım iddialarına temel oluşturduğu iddia edilen
"yer değiştirme" uygulamasıyla bile ilgili değildir.
Kaynak:
Gürün, Kamuran, Ermeni Dosyası, TTK Basımevi, Ankara 1983,
s. 210-211
|