|
7 -13 Temmuz 1985 tarihinde Sevr'de toplanan ve adına "III
üncü Dünya Ermeni Örgütleri Kongresi" denilen kongrede
temel amaç, hazırlanan "Ermeni Anayasasının" kabulü
idi. Bu suretle, Ermenileri dünya çapında temsil edecek bir
"Birliğin" oluşturulmasına çalışılacaktı.
ASALA'nın katılmadığı, Ermeni terör örgütlerinin resmen temsil
edilmediği Kongre'de, Taşnakların temsil niteliği uzun tartışmalara
sebep oldu.
Kongrede getirilen bazı öneriler ve alınan kararlar şunlardır:
- "Tek Ermenilik,
tek amaç, tek mücadele, tek ses" bir slogan halinde
önerildi ve kabul edildi.
- Sevr'in geçerli, Lozan'ın
geçersiz olduğu ileri sürüldü.
- ASALA desteklenmemeli
önerisi kabul edildi.
- Türkiye'ye karşı sürekli
savaşın devam edeceği önerildi, kabul edildi.
- Türkiye'nin yayılmacı
politikasına karşı Yunanistan'ın ve Kıbrıs Rumları'nın sürdürdükleri
savaşın desteklenmesi önerildi, kabul edildi.
- Kongrenin, "Sürgündeki
Filistin Ulusal Konseyine" benzer bir nitelik taşıması
önerisi, gerekli gelişmelerin izlenmesi suretiyle kabul
edildi.
Sevr Kongresi'nde
alınan kararlar ise şunlardır:
- Kongre, hazırlanan ve
bir. Anayasa niteliği verilen "Ermeni Anayasası"
metnini kabul etti.
- Kongre, amaçlara erişebilmek
için. çok yönlü bir stratejinin uygulamaya konulmasını da
kabul etti. Buna göre;
- "Türk sömürgeciliği
ile mücadele için, Ermeni ve diğer halklar arasında
olduğu kadar, Ermeni ulusal kurtuluş hareketiyle Türkiye'deki
ilerici -devrimci- hareketler arasında da ittifaklar
kurulması" ve "Ermeni halkının mücadelesinin
kaçınılmaz olarak baskı altındaki öteki halkların davasıyla
bağımlı olduğu"nun bilinmesine karar verildi.
- "Dünya Ermeni
kongresi, kendisinin herhangi bir devlet ya da güçle
ilişkisinin bulunmadığım ilan ederken, Ermeni halkının
mücadelesine saygı duyan ve destekleyenlerin yardımlarını
kabul edeceğini" de kararlaştırdı.
- Kongre, Lozan Antlaşmasında
imzası bulunan devletlere, Birleşmiş Milletler'e, Sovyetler
Birliği'ne, Sovyet Ermenistan'ı Cumhuriyetine, ABD'ye, Avrupa
Konseyine, Bloksuzlar hareketine başvurarak, "Ermeni
halkının sömürgeciliğin kaldırılmasından yararlanmayan tek
halk olduğunun" bildirilmesine karar verdi. Ve bu karar
uygulandı.
- Kongre, Türkiye'nin
1915 soy kırımını kabul etmesi için zorlanmasına ve böyle
bir kabul halinde topraklarının kurtarılması yolunun açılacağına
inanarak, bu niyetini kullanmaya karar verdi, gerekli yerlere
bildiriler dağıtıldı, başvurular yapıldı.
- Kongre, Sovyet Ermenistan'ında
Ermeni kültürünün korunmasına yardımcı olduğu için Sovyetler
Birliği'ne teşekkür eden bir kararı kabul etti.
Kongrede Sovyetlerin
soy kırımını kabul etmesi ve Zrtisan'ın 1985 tarihli Pravda'da
bu hususta bir makale yayınlanmış olması övgü ile anılırken,
soykırım tasarısının kongreden geçmesini sağlayamadığı için
Amerika yönetimi eleştirilmiştir.
KAYNAK:
Uras, Esat-; Tarihte Ermeniler ve Ermeni Meselesi, İstanbul
1987, s. CCVIII
|